s 

การศึกษาการเติบโตและอายุสัตว์น้ำ

ข้อมูลการเจริญเติบโตหรือการประมาณขนาดตัวตามอายุของสัตว์น้ำไม่เพียงแต่จะมีความสำคัญต่อการศึกษาทางด้านชีววิทยา(Biology of Fish) หรือชีวประวัติสัตว์น้ำ (History of fish) เท่านั้น แต่ยังเป็นข้อมูลพื้นฐานที่สำคัญอย่างยิ่งต่อการประเมินสภาวะทรัพยากร เนื่องจากการประเมินสภาวะทรัพยากรสัตว์น้ำทุกวิธีจำเป็นต้องใช้ข้อมูลองค์ประกอบอายุ และนำพาไปสู่ข้อมูลของเวลาเกิด อัตราการเจริญเติบโต อายุแรกเริ่มเจริญพันธุ์และวางไข่ อัตราการทดแทนที่ หรืออายุปลาที่เข้ามาในข่ายการประมง เป็นต้น ซึ่งข้อมูลเหล่านี้จะเป็นประโยชน์ทางด้านการจัดการทรัพยากร โดยอาศัยแนวคิดพื้นฐานที่ว่า “ถ้ามีสัตว์น้ำอายุมาก จำนวนน้อย แสดงว่ากลุ่มสัตว์น้ำดังกล่าวถูกทำการประมงจนเกินกำลังการผลิต(over fished) จึงควรลดการลงแรงประมงต่อกลุ่มสัตว์น้ำดังกล่าว” ในทางกลับกัน”ถ้ามีสัตว์น้ำอายุมากจำนวนมาก แสดงว่ากลุ่มสัตว์น้ำดังกล่าวยังถูกทำการประมงน้อยอยู่(under fished) ควรจับสัตว์น้ำดังกล่าวเพิ่มขึ้น” (Sparre and Venema, 2001)

ดังนั้นนักวิจัยหลายท่านได้พยายามที่จะคิดค้นวิธีการศึกษาอายุที่แท้จริงของปลาแต่ละชนิด การประมาณอายุปลาโดยอาศัยวงการเจริญเติบโต(growth ring : growth increment) จากกระดูกหู(otolith) ของปลาก็เป็น�

otolith คืออะไร

หลายคนคงไม่เคยได้ยินคำว่า otolith นอกจากผู้ที่สนใจด้านนี้โดยตรง otolith เราอาจเคยได้ยินชื่อกระดูกค้อน ทั่ง โกลน ซึ่งอยู่ภายในหูของเรา กระดูกสามชิ้นนี้เรียกรวมกันเป็นภาษาไทยว่ากระดูกหูนั่นเอง แต่ปลามีเฉพาะหูชั้นในไม่มีช่องทะลุออกข้างนอก ซึงส่วนกระดูกหูอยู่ในส่วนของกล่องหูชั้นใน(Chamber of inner ear) หากเราตัดขวางหัวปลาเยื้องไปทางหลังตาเล็กน้อย เมื่อเปิดกะโหลกออก และใช้ปากคีบๆเอาเนื้อเยื่อสมองออก จะเห็นส่วนของกระดูกหูชั้นใน ประกอบด้วย หลอดครึ่งวงกลม 3 หลอด (semicircular canal) และถุงเยื่อบางๆหุ้มส่วนของ otolith อยู่(otolithic membrane) otolith หรือก้อนหินปูนทั้ง 3 ก้อนที่อยู่ในแต่ละถุงเรียกว่า ลาพิลลัส(lapillus) ซาจิตตา(sagitta) และแอสเตอริสคัส(astericus) มีขนาดและรูปร่างที่แตกต่างกันโดยที่ แอสเตอริสคัส เป็นกระดูกชิ้นที่เล็กที่สุด ส่วนซาจิตตา มีขนาดใหญ่ที่สุดและเป็นก้อนที่นำมาใช้หาอายุปลา